Գործնական քերականություն շարահյուսությունից

271.Նայի՛րօրինակինևընդգծվածորոշիչբառակապակցությունըփոխարինի՛րորպես կամ իբրև կապերովկազմվողբացահայտիչներով: Կետադրությաննուշադրությո՛ւնդարձրու:

Օրինակ`

Կոշիկիդատարկտուփի  նման տունը ինչ-որ մեկի կողմից մոռացվել էր այդ հեռավոր բլրի վրա: 1. Որպեսկոշիկիդատարկտուփ՝  տունն ինչ-որ մեկի կողմից մոռացվել էր այդ հեռավոր բլրի վրա:
 2. Տունը` որպեսկոշիկիդատարկտուփ, ինչ-որ մեկի կողմից մոռացվել էր այդ հեռավոր բլրի վրա:
Նավի հսկաթրինմանվող սուր քթամասը ճեղքում էր ջուրը:
Ապահովթաքստոցինմանվող այդ տակառը կատվին շատ էր փրկել:
Մութվարագույրինմանվող անտառը թաքցնում էր այդ հսկա կենդանիների բախումը, բայց ձայները լսվում էին:
Սպիտակբրդիեթերայինծվեններինման  ամպերը սահում էին մեր գլխի վրայով:
Տարօրինակարձաններինմանվող ժայռերը կանգնել էին
քամուն հանդիման:
Այդվայրերիմիակտիրակալինման  քամին շեփորում ու գոռգոռում էր ժայռերի ծերպերում:

272.Նախադասություննընդարձակիր`կետերիփոխարենորպես ի՞նչ, իբրև ի՞նչ, որպես ո՞վ, իբրև ո՞վ հարցերինպատասխանողբացահայտիչներգրելով:

Էլիասը`…, ինձ բացատրում էր ճանապարհը:
Անտառը`…, մռայլ ու գժկամ տեսք ուներ:
Թռչունի առաջին ճիչը`…, չափազանց զարմացրեց մեզ:
Իսկ այդ արձակ տարածության մեջ արձանն էր`…:
Պահակը`…, որոշեց ինձ մենակ չթողնել:
Ներողամիտ հայացքով նրանց խուճապին ու իրարանցմանը հետևում էր հավաստին`…:
Հարցերին պատասխանող պարոնը`…. անցավ հավաքվածների միջով ու մոտեցավ մեքենային:

273.Կետադրի՛ր:

Հույներր ծովերի աստված Պոսեյդոնին եզ էին գոհաբերում որպես ջրային տարերքի հզորության խորհրդանիշ:
Քարակերտ ու կղմինդրածածկ փոքրիկ տունը որպես շքեղ ապարանք առանձնանում էր գյուղի խարխուլ տների մեջ:
 Նկարահանող խցիկի մոտ անփույթ կանգնած էր Ջեկը իբրև իր արժեքն իմացող անփոխարինելի օպերատոր:
Տուփից ուղիղ դեպի կինը դուրս թռավ թունավոր կանաչ օձը իբրև դիպուկ նետված փետրագնդակ:
Իբրև սուրացող շնաձկանը կպած խխունջներ կառչել էինք վազող կենդանուց:
Լեռների ու բլուրների մեծ մասը որպես հրաբխային ժայթքման զավակներ վեր են նետված ստորերկրյա հզոր ուժերի կողմից:

Բայականանդամիլրացումներ

274.Հարցական դերանուններըփոխարինի՛րխնդիր (գործողությանհետառնչությունունեցողառարկա) լրացումներով:

Մի ականատես նկարագրում էր (ո՞ւմ), (ի՞նչը):
Բնության բոլոր ուժերը միասին անճանաչելիորեն փոխում են (ի՞նչը):
Լավան մոտենում էր (ինչի՞ն):
Մի քանի օր անց որսորդներն են օգնության հասնում (ո՞ւմ):
Լեռները դղրդում էին (ինչի՞ց):
ժայռի գագաթը միայն (ինչո՞վ) կարելի է բարձրանալ:

275.Նախադասություններինավելացրո՛ւփակագծերումտրվածհարցերինպատասխանողխնդիրլրացումներ, որոնքարտահայտվենա)բաոով, բ) երկրորդականնախադասությամբ:

Այդ հրաշքը տեսնելով` վայրենիներն ազատ արձակեցին: (ո՞ւմ) Այդ հրաշքը տեսնելով` վայրենիներն ազատ արձակեցին գերուն: Այդ հրաշքը տեսնելով` վայրենիներն ազատ արձակեցին նրան, ում կապել էին զոհասեղանին:
Թերակդզու բնակիչները մի պատմություն են պատմում: (ինչի՞ մասին)
Վերջապես արևը տաքացրեց: (ո՞ւմ)
Զբոսաշրջիկները միայն երրորդ օրը գտան: (ի՞նչը)
Քայլ առ քայլ առաջ գնալով` հասան: (ինչի՞ն)

276.Հարցականդերանուններըփոխարինի՛րբառովկամբառակապակցությամբևընդգծի´րայնբառը, որինդրանքլրացնումեն:
Օրինակ`

 (Ե՞րբ) պատսպարվեցինք վրանում: Կեսօրին պատսպարվեցինք վրանում:
(Ո՞րտեղ) տանջվում էինք անտանելի տոթից:
(Ինչո՞ւ) շատ հեռու գնացինք ավերակներից:
Տաք ավազն սկսեց մխալ (ինչպե՞ս):

277.Տրված նախադասություններին ավելացրո՛ւ պարագաներ, այսինքն` այնպիսի լրացումներ, որոնք ցույց են տալիս գործողության հետ կապ ունեցող հանգամանքներ (տեղ, ժամանակ, ձև, չափ, նպատակ, պատճառ և այլն):
Ի՞նչ է տեղի ունենում:

Ի՞նչ է տեղի ունենում երեկոյան քաղաքում։

Սարսափելի տեսարան է լինում:

Սարսափելի տեսարան է լինում գիշերները անտառներում:

Կոկորդիլոսներն ու օձերը վխտում են:

Կոկորդիլոսներն ու օձերը վխտում են ահարկու:

Տեղումներով առատ վայրեր շատ կան:

Տեղումներով առատ վայրեր շատ կան Հայաստանում:

Սրընթաց ցեխագետեր էին հոսում:

Սրընթաց ցեխագետեր էին հոսում լի աղբով։

278.Տրվածպարզնախադասություններըդարձրո՛ւ բարդ` ավելացնելովփակագծերումտրվածհարցերինպատասխանողպարագաերկրորդականնախադասություններ:

Վագրը ծառի ետևից մռնչաց: (ի՞նչ պատճառով)

Վ
Նավակը մյուս ափին էր կանգնած: (ի՞նչ պատճառով)
Ինքն էլ իր ասածին չի հավատում: (ինչո՞ւ)
Մինչև կյանքի վերջը ծիծաղելու է վրադ: (ինչո՞ւ)

279.Տրվածպարզնախադասություններըբարդեցրո՛ւ`ավելացնելովփակագծերումտրվածհարցերինպատասխանողպարագաերկրորդականնախադասություններ:

Այդպիսի տղային պետք է փնտրել: (որտե՞ղ)
Քարավանը ծանր-ծանր առաջ էր շարժվում: (որտեղո՞վ)
Նրան անապատում հանդիպեցի: (որտե՞ղ)
Առավոտից պատմեց այդ պատմությունը: (ինչքա՞ն)
Արդեն ուշ էր: (ինչքա՞ն)
Թոռան գալը տատին կուրախացնի: (ինչքա՞ն)
Մի՞թե այդքան սիրում էր կատվին: (ինչքա՞ն)
Նավը հեռացավ: (ինչքա՞ն)

280.Տրվածպարզնախադասաթյուններըբարդեցրո՛ւ`ավելացնելովփակագծերումտրվածհարցերինպատասխանողպարագաերկրորդականնախադասություններ:

Ջրհորից սառը ջուր կհանենք: (ո՞ր դեպքում)
Կարո՞ղ եմ փրկել այս փոքրիկին: (ո՞ր դեպքում կամ ի՞նչ պայմանով)
Մարդկանց ու գազանիկների մեր բանակին հյուրընկալելն իրոք հերոսություն կարելի էր համարել: (ի՞նչ պայմանով, ո՞ր դեպքում) Կետորսական նավերի մի խումբ վերջերս ժամանեց: (ինչո՞ւ, ինչի՞ համար)

281.Նախադասություններինավելացրուինչո՞ւ (ինչի՞համար) հարցինպատասխանողբառ, բառակապակցություն, նախադասություն, կետադրությաննուշադրությո՛ւնդարձրու:
Օրինակ`

 Նա ձայն տվեց-կանչեց իր քաջերին: — Նա ձայն տվեց-կանչեց իր քաջերին կռվելու: Նա ձայն տվեց-կանչեց իր քաջերին` անծանոթաշխարհիհրաշքներըտեսնելու: Նա ձայն տվեց-կանչեց իր քաջերին, որպեսզիմիասինափինմոտեցնեննավը:

Քարացած կանգնեց քաղաքի հրապարակում:
Հայացքը հառել էր անթափանց խավարին:
Վերջին այցելուն ուշադիր նայում էր այդ նկարին:Դերբայական